NHỮNG SAI LẦM KHI ÁP DỤNG INCOTERMS 2020 VÀ CÁCH TRÁNH
Ngày đăng 17 Tháng hai, 2025
Incoterms 2020 là bộ quy tắc thương mại quốc tế giúp xác định trách nhiệm của người mua và người bán trong quá trình xuất nhập khẩu. Tuy nhiên, nếu áp dụng sai, doanh nghiệp có thể gặp tăng chi phí, rủi ro pháp lý, hoặc chậm trễ trong giao dịch.
Dưới đây là những sai lầm phổ biến khi áp dụng Incoterms 2020 và cách tránh để tối ưu hóa giao dịch quốc tế.
1. Sai Lầm Khi Chọn Điều Kiện Incoterms Không Phù Hợp
📌 Sai lầm phổ biến:
✅ Chọn EXW (Giao tại xưởng) khi người mua không có kinh nghiệm làm thủ tục xuất khẩu.
✅ Chọn DDP (Giao đã nộp thuế) mà không hiểu rõ thuế suất nhập khẩu tại nước người mua.
✅ Chọn CIF (Giá, bảo hiểm và cước phí) mà không kiểm tra mức bảo hiểm có đủ bảo vệ rủi ro không.
📌 Cách tránh:
✔ Đánh giá khả năng vận chuyển và thủ tục hải quan trước khi chọn điều kiện giao hàng.
✔ Nếu người mua không có kinh nghiệm, nên chọn FOB thay vì EXW để người bán hỗ trợ thủ tục xuất khẩu.
✔ Nếu chưa rõ về thuế nhập khẩu, tránh DDP vì có thể phát sinh chi phí cao.
⏩ Ví dụ:
-
Một doanh nghiệp nhập khẩu máy móc từ Đức theo điều kiện DDP, nhưng sau đó phát hiện thuế nhập khẩu cao và các chi phí thông quan không được đề cập trong hợp đồng. Kết quả là tổng chi phí bị đội lên đáng kể.
2. Nhầm Lẫn Giữa FOB Và CIF Khi Vận Chuyển Hàng Container
📌 Sai lầm phổ biến:
✅ Sử dụng FOB (Giao hàng lên tàu) khi vận chuyển container – Điều này không chính xác vì hàng container thường giao tại bãi tập kết, không phải trên tàu.
📌 Cách tránh:
✔ Dùng FCA (Free Carrier) thay vì FOB nếu hàng vận chuyển bằng container.
✔ Nếu muốn người bán lo vận chuyển và bảo hiểm, nên chọn CIP thay vì CIF, vì CIP có mức bảo hiểm cao hơn.
⏩ Ví dụ:
-
Một công ty xuất khẩu hàng container từ Việt Nam sang Mỹ chọn FOB, nhưng sau đó gặp vấn đề khi giao hàng tại bãi tập kết chứ không phải lên tàu. Hãng tàu từ chối trách nhiệm và phát sinh chi phí lưu kho.
3. Không Xác Định Rõ Trách Nhiệm Về Bảo Hiểm Hàng Hóa
📌 Sai lầm phổ biến:
✅ Chọn CIF hoặc CIP mà không kiểm tra phạm vi bảo hiểm.
✅ Mặc định rằng người bán hoặc người mua sẽ mua bảo hiểm, nhưng không thỏa thuận cụ thể trong hợp đồng.
📌 Cách tránh:
✔ Nếu là người mua, hãy kiểm tra hợp đồng để đảm bảo bảo hiểm bao gồm tổn thất và mất mát toàn bộ hàng hóa.
✔ Nếu muốn bảo hiểm mức cao hơn, chọn CIP thay vì CIF, vì CIF chỉ yêu cầu mức bảo hiểm tối thiểu (ICC C).
⏩ Ví dụ:
-
Một công ty nhập khẩu hàng điện tử theo điều kiện CIF, nhưng khi hàng bị hư hỏng trên đường đi, bảo hiểm chỉ bồi thường một phần nhỏ do phạm vi bảo hiểm thấp.
4. Không Làm Rõ Trách Nhiệm Hải Quan Và Thuế Nhập Khẩu
📌 Sai lầm phổ biến:
✅ Người bán chọn DDP (Giao tận nơi, đã trả thuế) mà không tìm hiểu mức thuế nhập khẩu tại nước người mua.
✅ Người mua chọn EXW nhưng không biết cách xử lý thủ tục hải quan tại nước xuất khẩu.
📌 Cách tránh:
✔ Nếu bạn là người bán, chỉ chọn DDP nếu hiểu rõ quy định thuế của nước nhập khẩu.
✔ Nếu bạn là người mua và không rành về thủ tục xuất khẩu, tránh EXW và yêu cầu điều kiện FCA hoặc FOB để người bán lo thủ tục hải quan xuất khẩu.
⏩ Ví dụ:
-
Một công ty Việt Nam bán hàng sang Canada theo DDP, nhưng sau đó bị bất ngờ với các khoản thuế môi trường và phí hải quan địa phương, khiến hợp đồng bị lỗ.
5. Không Kiểm Tra Các Phí Phát Sinh Khi Chọn Điều Kiện Giao Hàng
📌 Sai lầm phổ biến:
✅ Người mua chọn CIF, nghĩ rằng giá đã bao gồm tất cả chi phí, nhưng sau đó vẫn phải trả phí cảng và phí dỡ hàng.
✅ Người bán chọn DAP nhưng không tính đến phí giao hàng nội địa tại nước nhập khẩu.
📌 Cách tránh:
✔ Luôn hỏi rõ các chi phí không nằm trong điều kiện Incoterms (phí cảng, lưu kho, phí bốc dỡ).
✔ Nếu chọn DAP hoặc DPU, cần thỏa thuận rõ ai sẽ chịu phí giao hàng nội địa tại điểm đến.
⏩ Ví dụ:
-
Một doanh nghiệp nhập khẩu từ Trung Quốc theo điều kiện CIF, nhưng sau khi hàng đến cảng, họ phát hiện phải trả thêm phí dỡ hàng, phí lưu kho do điều kiện CIF không bao gồm các chi phí này.
6. Không Đảm Bảo Chứng Từ Phù Hợp Với Phương Thức Thanh Toán Quốc Tế
📌 Sai lầm phổ biến:
✅ Sử dụng FCA nhưng không yêu cầu vận đơn ghi “On Board”, dẫn đến bị ngân hàng từ chối thanh toán khi dùng L/C.
📌 Cách tránh:
✔ Nếu thanh toán bằng L/C, cần đảm bảo vận đơn có dấu “On Board” nếu sử dụng FCA.
✔ Kiểm tra kỹ các chứng từ yêu cầu trong hợp đồng và quy định của ngân hàng.
⏩ Ví dụ:
-
Một công ty xuất khẩu cà phê từ Việt Nam sang châu Âu theo FCA, nhưng ngân hàng từ chối thanh toán L/C vì thiếu vận đơn “On Board”, làm chậm trễ giao dịch.
7. Không Cập Nhật Phiên Bản Incoterms Mới Nhất Trong Hợp Đồng
📌 Sai lầm phổ biến:
✅ Dùng Incoterms 2010 thay vì Incoterms 2020 trong hợp đồng, dẫn đến mâu thuẫn khi áp dụng điều kiện DPU thay cho DAT.
✅ Không ghi rõ phiên bản Incoterms, gây tranh cãi về trách nhiệm của các bên.
📌 Cách tránh:
✔ Luôn ghi rõ trong hợp đồng phiên bản Incoterms nào đang áp dụng (Incoterms 2020).
✔ Nếu đối tác sử dụng Incoterms 2010, cần cập nhật điều khoản và thống nhất trước khi ký hợp đồng.
⏩ Ví dụ:
-
Một doanh nghiệp nhập khẩu hàng hóa từ Hàn Quốc, nhưng hợp đồng không ghi rõ “Incoterms 2020”. Khi xảy ra tranh chấp về giao hàng, hai bên lại dựa vào Incoterms 2010 và 2020 khác nhau, gây mất thời gian giải quyết.
Kết Luận
📌 Tóm tắt các sai lầm và cách tránh:
Sai Lầm |
Cách Tránh |
|---|---|
Chọn điều kiện không phù hợp |
Xác định rõ trách nhiệm trước khi ký hợp đồng |
Dùng FOB cho hàng container |
Chọn FCA thay vì FOB |
Không kiểm tra bảo hiểm hàng hóa |
Nếu cần bảo hiểm cao, chọn CIP thay vì CIF |
Không làm rõ trách nhiệm thuế nhập khẩu |
Tránh DDP nếu không rõ thuế suất tại nước nhập khẩu |
Không tính các phí phát sinh |
Hỏi rõ về phí cảng, phí dỡ hàng trước khi chọn điều kiện |
Không đảm bảo chứng từ phù hợp với L/C |
Yêu cầu vận đơn “On Board” khi dùng FCA |
Không cập nhật Incoterms mới nhất |
Luôn ghi rõ “Incoterms 2020” trong hợp đồng |
